Trang Nhà Khóa 2 C̣n Đó Những Qua Đi NLM50 Âm Hưởng Blao Tung Cánh Chim Bay
 
Thầy VŨ NGỌC TÂN

Dư Thành Nghiệp

BS Vũ Ngọc Tân trước ngôi nhà mới xây

Đáng lẽ viết về vị Thầy quá cố, giáo sư Bác sĩ Vũ Ngọc Tân, phải dành cho anh Trần Trung Ngôn, người học tṛ ruột của Thầy về các loại thú nhỏ (từ chó đến gia cầm) vẫn thường được bạn bè mệnh danh là "cẩu dí sán" (tiếng Quảng Đông là thầy thuốc chó).  Nhưng B.S. Tân là người gây ấn tượng rất lớn đối với tôi từ lúc c̣n học ở trường cũng như khi ra trường đi làm việc, dù tôi theo học Ban Thủy Lâm. Do vậy tôi phải lấn một góc nhỏ sân của Ban Mục Súc để ghi lại một vài sự kiện liên quan đến người Thầy khả kính của Khóa II. Thầy tốt nghiệp trường Cao Đẳng Thú Y Alfort (Pháp). Ông học rất giỏi đến nỗi giáo sư Patron của ông gả con gái cưng cho. Và chính hiền nội của ông là người đầu tiên vô t́nh giúp đỡ tôi, (lúc ấy chưa có trường Quốc Gia Nông Lâm Mục Blao).

ÂM HƯỞNG BLAO

Số là hồi trước tôi theo học trung học chương tŕnh Pháp, nhưng tại trường Việt (Pétrus Kư) nên khi đi thi vào oral (vấn đáp) rất sợ giám khảo người Phapù (mà hầu hết bạn học của tôi đều có cùng cảm tưởng như vậy). Hôm ấy vào oral môn histoire-géo (sử địa) gặp bà đầm giám khảo, người hơi gầy, mặt có vẻ nghiêm khắc làm tôi run quá, cứ lấp ló ngoài cửa pḥng thi chưa dám vào. Một lát sau bà ra trước pḥng đứng chống nạnh nói bằng tiếng Việt giọng Bắc: "C̣n anh nào chưa thi th́ vào pḥng đi chứ". Làm tôi ngạc nhiên bất ngờ nhưng trong bụng cũng hơi đỡ lo nên mạnh dạn vào 

pḥng bốc thăm, gặp đề không khó mấy, nhưng bị khớp nên trả lời c̣n ngập ngừng. Thấy vậy bà mớm lời nhắc khéo giúp cho môn thi của tôi

qua cầu dễ dàng. Lúc lên trường Blao tôi ngạc nhiên lần thứ hai khi gặp lại bà: v́ đó là phu nhân giáo sư Tân. Trong thời gian ở trường, dù không có nhiệm vụ, bà cũng chăm lo cho sinh viên. Trong giờ thực hành ngoài vườn rau, bắp, thơm...khi có sinh viên bị say nắng ngất xỉu (v́ đa số là dân thành thị chưa quen việc đồng áng) bà mang túi y tế ra tận hiện trường để săn sóc tận t́nh như một hiền mẫu.

Tôi c̣n nhớ một hôm Bác sỹ Vũ Ngọc Tân dẫn cả lớp (lúc ấy chưa chia ban) xuống thực tập ở chuồng ḅ. Thấy một con ruồi xanh bay qua lại, thầy liền hỏi: "anh chị nào biết con ǵ đang bay đó không?". Đứa nào cũng biết đó là con ruồi mà chả ai dám lên tiếng trả lời. Thầy mới nói: "Sao anh chị nhút nhát quá vậy? 

Cứ nhận định cho rơ rồi trả lời theo kiểu biết của ḿnh. Đó là con ruồi có ǵ mà không trả lời được." Lúc đó anh em nh́n nhau mỉm cười.

Năm thứ nhất thầy dạy môn Mục Súc đại cương. Anh em sinh viên không khi nào thấy thầy soạn bài trước. Khi vào lớp thầy mang theo cuốn Encyclopédie animale giở ra đọc đầu bài rồi dựa theo sách giảng thao thao bất tuyệt, thỉnh thoảng xen vào danh từ chuyên môn bằng chữ Pháp rồi thầy dịch ra tiếng Việt theo ư thầy (có lẽ trong tự điển Pháp Việt của Đào duy Anh không có) như chữ Oligo éléments, thầy dịch ra "Bần tố", sau này mới thấy có dịch là "chất vi lượng". Anh em sinh viên ngồi ở dưới ghi chép bù đầu, chỉ vài giờ học là chép hết một cuốn tập dầy. Thấy vậy thầy bảo:


KỶ YẾU HẢI NGOẠI KHÓA II NÔNG LÂM MỤC BLAO 1956-1959

Các anh chị không cần ghi hết những lời tôi nói mà phải chú nghe giảng, nắm vững cốt lơi vấn đề, ghi lại những điều trọng yếu. Sau giờ học tự soạn lại sườn bài. Như vậy dễ nhớ và dễ học thuộc." Thật vậy, tôi áp dụng cách này, lúc soạn lại bài có cực hơn một chút, nhưng học rất dễ nhớ và thuộc bài. Khi thi sinh viên nào viết dài ḍng theo bài giảng th́ điểm kém, c̣n đứa nào chỉ viết 5, 10 câu nhưng đúng chủ yếu đề thi th́ điểm rất cao. 

Sau này, ông chuyển công tác về Sài G̣n làm Giám Đốc Nha Thảo Cầm Viên. Lúc ấy tôi cũng ra làm việc ở Nha Học Vụ Nông Lâm Súc và thường vào đó mời thầy dạy các lớp trung đẳng và Cao đẳng.

Thời gian này thầy cũng có trị bệnh cho chó của các ngoại giao đoàn. Một hôm con chó của đệ nhứt tham vụ Sứ Quán Pháp bịnh, mang đi các pḥng mạch thú y ở thành phố đều không chữa được. Sau mới đem vào Thảo Cầm Viên nhờ thầy chữa. Thầy xem qua rồi bảo thân chủ để chó lại 3 ngày. bảo đảûm chữa khỏi bịnh. Quả vậy, hôm sau tôi đến mời thầy đi dạy th́ thấy con chó khỏe mạnh lại như thường. Thầy nói với tôi: "Con chó này được nuôi ở Âu Châu, xứ lạnh nên ít được tắm. Khi đem qua xứ ḿnh, khí trời quá nóng nực mà chủ của nó cứ nuôi theo như bên Tây, không tắm cho nó nên nó bực bội, trong ḿnh ngứa ngáy không chịu. Tôi cho nó tắm kỹ 2 lần. Thân ḿnh mát mẻ th́ hết ngay, chớ con chó đâu có bịnh ǵ. 

Các bạn thấy thầy chẩn đoán bịnh có tài t́nh không?

Một hôm nọ, thầy cao hứng nói đùa với tôi và chị Khưu Thị Giàu (lúc ấy chị Giàu làm phụ tá cho thầy): "Anh chị thấy bây giờ tôi oai lắm không? Nơi ở của tôi to bằng nơi ở của nguyên thủ QG, đầu đường Thống Nhất là dinh của Tổng Thống, cuối đường là dinh của tôi" (ám chỉ Thảo Cầm Viên).

Mấy năm sau nữa Thầy đổi về làm Đổng Lư Văn Pḥng Bộ Canh Nông lại có dịp giúp tôi một lần nữa. Nguyên tôi bị động viên nhập ngũ khóa 8 năm 1968. Ở quân trường tôi được xếp vào tiểu đoàn giáo chức. Lúc ấy tôi đă chuyển công tác về Bộ Canh Nông rồi mà Nha Động


ÂM HƯỞNG BLAO

 Viên không biết. Khi học xong 9 tuần tức hết giai đoạn I khóa sĩ quan, Bộ Quốc Pḥng biệt phái cả tiểu đoàn của tôi về Bộ Giáo Dục v́ lúc ấy rất thiếu nhiều giáo viên ở các trường.

Nhưng tôi đă về Bộ Canh Nông rồi đâu c̣n thuộc Bộ Giáo Dục nữa. Tôi lại phải lên nhờ thầy làm công văn can thiệp cho tôi được biệt phái tiếp về Bộ Canh Nông. Cũng nhờ vậy, mà sau 1975, tôi không phải đi cải tạo tập trung dài ngày như các bạn khác.

Sau năm 1975, thầy tiếp tục dạy thêm mấy năm nữa rồi v́ sức khỏe yếu dần thầy nghỉ dạy về ở với cô cháu gái (cô V.T.T.) bên kia cầu xa lộ (đường Điện Biên Phủ) Sau này cô về Pháp với hai con. Một bữa nọ, Nguyễn Tấn Phúc mang từ quê lên mấy kí gạo thơm (vào năm 1978-79 gạo rất quư) đến rủ Ngôn và tôi đi thăm thầy. Lúc đó sức khỏe của thầy rất kém, không  c̣n nhận ra được ai cả. Tụi này đau ḷng ứa nước mắt.Tôi đoán chắc thầy bị bịnh Alzheimer mất trí nhớ như Tổng Thống Reagan lúc về già.

Không lâu sau được tin thầy mất tôi có đến nhà thờ, gần trại nuôi gà Thanh Tâm bên xa lộ dự lễ thánh lần cuối cho thầy. Lúc ấy tôi mới biết tên thánh của thầy là : Xavier Vũ Ngọc Tân ghi trên di ảnh để ở đầu quan tài. Xin Chúa cứu rỗi linh hồn thầy!

Hè năm 1996.

 


KỶ YẾU HẢI NGOẠI KHÓA II NÔNG LÂM MỤC BLAO 1956-1959

Trang Nhà Khóa 2 C̣n Đó Những Qua Đi NLM50 Âm Hưởng Blao Tung Cánh Chim Bay